Kafkas çoban köpeği

From KonaPedia

(Nagazi sayfasından yönlendirildi)
Jump to: navigation, search
Gürcü çoban köpeği
Enlarge
Gürcü çoban köpeği

Kafkas çoban köpeği veya Gürcü çoban köpeği (Gürcüce: ქართული ნაგაზი - Kartuli nagazi veya კავკასური ნაგაზი - Kavkasuri nagazi), Kafkasya bölgesine özgü (endemik) bir köpek cinsidir. Bu cins çoban köpeğinin ayrıca alt türleri vardır; ama genel özellikleri açısından birbirlerine benzerler.

Konu başlıkları

Adın kaynağı ve alt türleri

Kafkas çoban köpeği, Gürcüstan doğasının gurur kaynaklarından biridir. Bu köpek cinsi, en eski çağlardan bu yana Gürcü doğal hayatının ayrılmaz bir parçası, Gürcü insanının yakın dostu ve yaşamının sadık yoldaşıdır. Bu köpek cinsinin doğal yaşam alanı yalnızca Kafkasya’dır ve bundan dolayı bu cins “Kafkas çoban köpeği” olarak adlandırılmıştır. Bu ad, bu köpek cinsine Ruslar tarafından verilmiştir. Ancak bu cins, tek tür değildir. Kafkas çoban köpeği, Gürcü çoban köpeği, Azerbaycan çoban köpeği, Dağıstan çoban köpeği ve benzeri alt türlere ayrılır. Gürcüstan coğrafyasında iki tür çoban köpeği bulunmaktadır. Kazbeg veya Gürcü dağ köpeği (kısa tüylüdür) ve Kafkas köpeği (uzun tüylüdür). Kafkas çoban köpeği, Uluslararası Kinoloji Derneği tarafından 1996 yılında tanınmış ve kabul edilmiştir.

Kafkas çoban köpeğinin ortaya çıkışı

Kafkas çoban köpeği
Enlarge
Kafkas çoban köpeği

Bilim insanları, bu köpek cinsinin ortaya çıkışını Büyük İskender’in Kafkasya seferiyle ilişkilendirmektedirler. Anlatılara göre Büyük İskender’in seferlerinde öncü olarak savaşçı köpekler bulunuyordu. Kafkas çoban köpeği, bu köpekler ile yerli köpeklerin çiftleşmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. Genetik açıdan ise, bilim insanları, Gürcü çoban köpeğini Tibet köpeğine yakın bulmaktadırlar.

Özellikleri

Gürcü çoban köpeği, iri yapılı ve kaba görünüşlü bir hayvandır. Uzunluğundan bağımsız özel yapısıyla soğuğa ve sıcağa karşı koruma sağlayan sık tüyleri vardır. Bu türün başta gelen özelliği, hayvanları ve çevreyi beklemesidir. Bu bekleme özelliği, Gürcü çoban köpeğinde hayli gelişmiştir. Bu cins, çevreyi iyi öğrenme, yapacağı işi iyi algılama ve hizmet etme özelliklerine sahiptir. Kafkas ve Gürcü çoban köpeği arasında dış görünüş açısından, tüylerin uzunluğu, baş yapısı, bacak yüksekliği, kulak kesme yöntemi açısından büyük fark vardır. Bununla birlikte bu iki cins huyları açısından birbirlerine benzemektedirler. Her an tetikte olma, dikkat kesilme, güçlü koruma içgüdüsü, Gürcü çoban köpeğinin olduğu gibi Kafkas çoban köpeğinin de temel özellikleridir. Kafkas çoban köpeği, yabancılara karşı saldırgan, ama sahibine ve yakınlarına aşırı bağlı, yumuşak ve sevgi doludur. Özellikle çocuklara karşı yumuşak ve koruyucudur. Tarlada çalışmakta olan anne ve babanın Kafkas çoban köpeğine bebeklerini güvenle bıraktıkları, köpeğin bebeği her türlü tehlikeye karşı koruduğu yaşanmış deneyimlerden hareketle sıkça anlatılır. Kafkas çoban köpeği, her zaman iyi bir yoldaştır. Özel koruma şartları istemez ve soğuk iklime karşı dayanıklıdır.

Gürcü çoban köpeği
Enlarge
Gürcü çoban köpeği

Kulak ve kuyruk kesme

Diğer Kafkas alt türü çoban köpekleri gibi Gürcü çoban köpeğinin de kulakları kesilir. Bunun nedeni, köpeğin kendisini korumasına yardımcı olmasıdır. Dalaşma sırasında düşmanlarının köpeğin kulaklarına dişlerini geçirmesi bu yolla engellenmiş olur. Ancak Gürcü çoban köpeğinin kuyruğu kesilmez, aksine uzun ve kıvrık kuyruk bu köpek cinsinin gücünün ve güçlü görüntüsünün tamamlayıcısıdır. Gürcü çoban köpeği pek çok renkte olabilir ve beyaz renkte olanları da vardır.

Gebelik ve yavrulama

Gürcü ve Kafkas çoban köpeği iki yaşında erişkinliğe ulaşır. Bu cinsin gebelik süresi yaklaşık iki aydır (58-63 gün). Doğurduğu yavru sayısı 1-16 arasında değişir, ama ortalama 7-9 yavru doğurur. Yılda iki kez yavruladığı da olur.

Soyunun korunması çalışmaları

Günümüzden on yıl önce Kafkas ve Gürcü çoban köpeğinin soyunun kurtarılması ve korunması için çalışmalar başlatılmıştır. İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Rusların Gürcü ve Kafkas çoban köpeklerini Rusya’ya götürmeleri sonucunda bu endemik cinsin soyunun ortadan kalkması tehlikesi ortaya çıkmıştır. 1993 yılında Gürcüstan coğrafyasında safkan çoban köpeği sayısı onlarca denebilecek kadar azdı. Gürcü bilim insanları bu konuyla ilgilenmeye başladılar ve günümüze değin Kafkas ve Gürcü çoban köpeği sayısını 1.000’e değin çıkarmayı başardılar.

Çakira cinsi

Gürcüstan’da eskiden “Çakira” adlı endemik avcı köpeği cinsi bulunuyordu; ama bu cinsin soyu günümüzde ortadan kalkmış bulunmaktadır.


Resimler